sonsue
Old soldiers never die ; they just fade away. | ทหารแท้ไม่มีวันตาย เขาเพียงแต่เลือนหายไป
พลเอก ดักลาส แมคอาเธอร์ | General Douglas MacArthur, (26 January 1880-5 April 1964)

 

ปฏิจจสมุปบาท (คือ ธรรมอันเป็นธรรมชาติที่อาศัยกันแล้วเกิดขึ้น)
ภิกษุทั้งหลาย อริยสาวกในธรรมวินัยนี้ ย่อมกระทำไว้ในใจโดยแยบคายเป็นอย่างดีซึ่งปฏิจจสมุปบาทนั่นเทียว ดังนี้ว่า

อิทัปปัจจยตา

เมื่อสิ่งนี้มี สิ่งนี้ย่อมมี
เพราะความเกิดขึ้นแห่งสิ่งนี้ สิ่งนี้จึงเกิดขึ้น
เมื่อสิ่งนี้ไม่มี สิ่งนี้ย่อมไม่มี
เพราะความดับไปแห่งสิ่งนี้ สิ่งนี้จึงดับไป

ได้แก่สิ่งเหล่านี้ คือ

เพราะมีอวิชชาเป็นปัจจัย
จึงมีสังขารทั้งหลาย
เพราะมีสังขารเป็นปัจจัย
จึงมีวิญญาณ
เพราะมีวิญญาณเป็นปัจจัย
จึงมีนามรูป
เพราะมีนามรูปเป็นปัจจัย
จึงมีสฬายตนะ
เพราะมีสฬายตนะเป็นปัจจัย
จึงมีผัสสะ
เพราะมีผัสสะเป็นปัจจัย
จึงมีเวทนา
เพราะมีเวทนาเป็นปัจจัย
จึงมีตัณหา
เพราะมีตัณหาเป็นปัจจัย
จึงมีอุปาทาน
เพราะมีอุปาทานเป็นปัจจัย
จึงมีภพ
เพราะมีภพเป็นปัจจัย
จึงมีชาติ
เพราะมีชาติเป็นปัจจัย
ชรา มรณะ โสกะ ปริเทวะ ทุกขะ โทมนัส อุปายาสะทั้งหลาย จึงเกิดขึ้นครบถ้วน
ความเกิดขึ้นพร้อมแห่งกองทุกข์ทั้งสิ้นนี้ ย่อมมีด้วยอาการอย่างนี้
เพราะความจางคลายดับไป
โดยไม่เหลือแห่งอวิชชานั้นนั่นเทียว จึงมีความดับแห่งสังขาร
เพราะมีความดับแห่งสังขาร
จึงมีความดับแห่งวิญญาณ
เพราะมีความดับแห่งวิญญาณ
จึงมีความดับแห่งนามรูป
เพราะมีความดับแห่งนามรูป
จึงมีความดับแห่งสฬายตนะ
เพราะมีความดับแห่งสฬายตนะ
จึงมีความดับแห่งผัสสะ
เพราะมีความดับแห่งผัสสะ
จึงมีความดับแห่งเวทนา
เพราะมีความดับแห่งเวทนา
จึงมีความดับแห่งตัณหา
เพราะมีความดับแห่งตัณหา
จึงมีความดับแห่งอุปาทาน
เพราะมีความดับแห่งอุปาทาน
จึงมีความดับแห่งภพ
เพราะมีความดับแห่งภพ
จึงมีความดับแห่งชาติ
เพราะมีความดับแห่งชาตินั่นแล
ชรา มรณะ โสกะ ปริเทวะ ทุกขะ โทมนัส อุปายาสะทั้งหลายจึงดับสิ้น
ความดับลงแห่งกองทุกข์ทั้งสิ้นนี้ ย่อมมีด้วยอาการอย่างนี้ ดังนี้

พระไตรปิฎก ภาษาไทย (ฉบับหลวง) เล่มที่ ๒๙
พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๒๑ ขุททกนิกาย มหานิทเทส
หน้าที่ ๔๑๘/๔๙๔ ข้อที่ ๘๖๔-๘๖๕